Wat is er aan de hand bij YouTube? Alles over artikel 13

De digitale wereld staat op een keerpunt. Het Europees Parlement werkt aan artikel 13, een regel over auteursrecht die rechthebbenden beter moet beschermen. YouTube zegt achter dat principe te staan, maar niet achter de huidige tekst. Die zou het grootste videoplatform ter wereld dwingen om heel veel content te blokkeren, zowel nieuwe video’s als video’s die al online staan.

Wat is artikel 13?

De Europese Unie werkt aan nieuwe wetgeving over auteursrecht: de richtlijn auteursrecht in de digitale eengemaakte markt.

Artikel 13 maakt deel uit van dat voorstel. Het moet de online content van rechthebbenden beschermen. YouTube is weinig enthousiast over de huidige versie: als die ongewijzigd van kracht wordt, kan het platform zijn huidige systeem voor het melden en verwijderen van auteursrechtschendingen (Content ID) niet meer zo gebruiken.

YouTube en andere platforms zoals Facebook, Instagram, Dailymotion, SoundCloud, Reddit en Snapchat worden dan namelijk direct aansprakelijk voor elke inbreuk op het auteursrecht op het moment dat content online wordt gezet. Ze zouden daardoor grote hoeveelheden content moeten blokkeren, ook als die al eerder online is gezet.

Die verwijderde content zou dan niet meer te zien zijn voor internetgebruikers in de 28 lidstaten van de Europese Unie. Het wordt nog lastiger doordat het eigendom van auteursrechten vaak ingewikkeld in elkaar zit.

Allerlei soorten content lopen gevaar: video’s, foto’s, illustraties, software, fragmenten uit boeken, muziek, parodieën, covers van fans, mash-ups, videoclips en nog veel meer.

Wat is het verschil tussen Content ID en artikel 13?

Met Content ID kunnen rechthebbenden content die van hen is markeren. Ze moeten duidelijk aangeven welke content van hen is, maar in de praktijk ontbreken die gegevens vaak of zijn ze onvolledig. Er bestaat op dit moment dus geen tool die precies vastlegt wie welke rechten heeft, en die daarmee kan voorkomen dat content wordt gepubliceerd die inbreuk maakt op het auteursrecht.

Als artikel 13 in zijn huidige vorm van kracht wordt, moeten YouTube en de andere platforms alle content blokkeren waarvan de informatie over het auteursrecht onvolledig is of ontbreekt.

Content zonder volledige rechteninformatie toelaten wordt voor YouTube een te groot risico. Het platform zou dus miljoenen video’s moeten verwijderen, oud en nieuw. Het aanbod aan content in de Europese Unie zou daardoor flink krimpen.

Kan artikel 13 nog worden aangepast?

Ja. Daarom voeren YouTube en veel andere mensen en bedrijven actie om internetgebruikers in de Europese Unie (en daarbuiten) bewust te maken van de gevolgen. Over de tekst wordt op dit moment nog onderhandeld door het Europees Parlement, de Raad en de Europese Commissie.

Meer bereik op social media?

Of het nu om YouTube, Instagram of Facebook gaat: de regels veranderen voortdurend, en dat raakt ook jouw content. Wij helpen je met een slimme aanpak voor social media marketing. Référenceur is een online marketingbureau uit België en Luxemburg, en onze Nederlandse teksten worden geschreven door native speakers. Vraag een gratis analyse aan of lees eerst meer over ons.

Waar staan we in 2026?

De richtlijn werd in april 2019 definitief aangenomen (Richtlijn (EU) 2019/790). Artikel 13 kreeg daarin het nummer 17. Lidstaten moesten de regels uiterlijk 7 juni 2021 in hun eigen wetgeving opnemen; in Nederland gebeurde dat via een aanpassing van de Auteurswet. Platforms als YouTube moeten sindsdien aantoonbaar hun best doen om licenties te krijgen en beschermde werken te blokkeren, en Content ID bestaat nog steeds.